Het verhaal van Sjef

Zinvol werk voor mensen met (beginnende) dementie

Sjef (64) heeft dementie. Iedere week is hij aan het werk in de natuur bij Hof Espelo tussen Hengelo en Enschede. Hij neemt deel aan Zorgend Landschap, een initiatief van zorgverlener Carintreggeland en natuurorganisatie Landschap Overijssel. Het mes snijdt aan twee kanten: de natuur blijft behouden en het komt de gezondheid en het welbevinden van de deelnemers ten goede. ‘Het geeft me voldoening en zelfwaardering.’

Deze dag vergeet ik nooit. Waarom? Omdat ik het leuk vind.

‘Heb je koffiepauze Sjef, of zit je weer te roken?’ vraagt begeleider Teun met een knipoog. Sjef Lormans (64) is net gaan zitten aan de bosrand op zijn meegebrachte vouwstoeltje. Hij heeft zojuist met een flinke zaag een dode boom aan de bosrand omgezaagd. Een ambitieuze klus voor Sjef, die COPD heeft, een chronische longziekte. Hij moet even op adem komen. Toch is hij fysiek alweer een stuk sterker dan een paar jaar geleden. De wekelijkse werkdagen op de hei hebben hier zeker bij geholpen, vertelt Sjef. Hij is er altijd bij, weer of geen weer. Desnoods komt hij in zijn regenpak. Hier kan hij zich nuttig maken. ‘Het geeft me voldoening en zelfwaardering.’ Sjef is bovendien zijn hele leven al graag in de natuur, ook al is hij geen kenner. ‘Ik weet wat ik eruit mag trekken, maar vraag me niet hoe het precies heet. En als ik het niet meer weet, ga ik naar Teun. ‘

Teun Heuver begeleidt als vrijwilliger vanuit Landschap Overijssel de deelnemers. Wegens hun dementie houdt hij de instructies bewust eenvoudig. ‘Het komt voor dat ze na een kwartier vergeten zijn wat ze moesten doen, dan leg ik het opnieuw uit.’ Een enkele keer gaat het mis en trekken ze de verkeerde boom of plant uit de grond. Daar zal Teun niet over muggenziften. Hij doet sowieso niet moeilijk. Het werk in de natuur is in de eerste plaats een vorm van dagbesteding, er hoeven geen productienormen gehaald te worden. Toch verzetten de deelnemers en begeleiders ongemerkt heel wat werk. Door opkomende struiken te verwijderen en bomen te snoeien, zorgen ze dat de heide behouden blijft.